حسابرسی داخلی چیست؟

ایجاد سیستم نظارتی برای جلوگیری از اشتباه و سوءاستفاده در سازمان، دغدغه همیشگی مدیران بوده است. حسابرسی داخلی فرایندی برای برطرف کردن مشکلات مالی سازمان و اطمینان از صحت گزارشات مالی زیر نظر مدیران سازمان انجام می گردد.

موضوعاتی چون حسابرسی داخلی چیست؟ ، آموزش حسابرسی داخلی، نحوه انجام حسابرسی داخلی، حسابرس داخلي چه وظایفی دارد، گزارش حسابرسی داخلی، حسابرس داخلی کیست و… زیرمجموعه توضیحات حسابرسی داخلي هستند. برای آموزش این موارد تا پایان مقاله با ما همراه باشید.

حسابرسی داخلی به یک فعالیت مطمئن، مستقل و واقع بینانه گفته می شود که در شرکت ها و سازمان ها به منظور ارزش افزایی و بهبود عملیات طراحی و اجرا می گردد. در واقع حسابرسی داخلی با ایجاد یک رویکرد سیستماتیک به بهبود اثر بخشی و کارایی فرآیند های راهبردی و مدیریت ریسک و کنترل، سازمان کمک می کند.

Image for post
Image for post

تاریخچه حسابرسی داخلی

حسابرسی داخلی مدت هاست که در داخل اغلب سازمان‌ها با کمک بهترین نرم افزار حسابداری آنلاین اجرا می گردد. با توجه به لزوم نظارت مالی در سازمان، شاید بتوان تاریخ پیدایش آن را مصادف با پیدایش حسابداری دانست. اما رسمیت پیدا کردن آن در طول تاریخ مربوط به قرن بیستم می‌باشد.

در آن زمان تعدادی از حسابرسان داخلی با یکدیگر در ارتباط بوده و به تبادل اطلاعات می پرداختند. این عده متوجه لزوم ایجاد یک انجمن مشترک برای تبادل مشترکات با سایر حسابرسان شدند. تلاش‌های آنان به تأسیس انجمن حسابرسان در سال 1941 در شهر آلتامونته اسپرینگز در ایالت فلوریدا انجامید.

در ایران نیز شرکت نفت ایران و انگلیس را اولین اجرا کننده حسابرسي داخلی می دانند. حضور این شرکت در ایران مربوط به پیش از جنگ جهانی دوم است. فعالیت‌های این شرکت در دهه سی در ایران مورد توجه قرار می گیرد. تقریباً هم‌زمان با این تاریخ، حسابرسی داخلی در آموزشگاه عالی حسابداری ایران مورد توجه قرار می گیرد.

انجمن حسابرسان داخلی ایران در سال 1391 با پشتیبانی سازمان بورس و اوراق بهادار تاسیس گردید.

مفهوم حسابرسی داخلی

حسابرسی داخلی توسط حسابرس داخلی برای مدیریت بهتر امور مالی و جلوگیری از بروز خطا صورت می گیرد. خطاهای احتمالی ممکن است عمدی یا سهوی باشد.  اگر خطایی به ناخواسته در امور حسابداری که جزء شرح شغل حسابداری است، بروز نموده و از چشم حسابدار پنهان بماند یا نیروی یک شرکت با هدف‌های شخصی در حساب‌ها دست‌برده باشد؛ حسابرس داخلی آن را بررسی می کند.

به طور کلی حسابرسی داخلي یک مفهوم نظارت بر عملکرد مالی سازمان یا شرکت می‌باشد که مدیریت را از وضعیت هزینه کردها، کیفیت عملیات مالی و وضعیت مالی سازمان با خبر می نماید.

مفهوم حسابرسی داخلی:

حسابرسی داخلی در واقع به نوعی سیستم کنترلی گفته می شود که مدیران سازمان و شرکت ها را برای آگاهی از کیفیت هزینه ها، عملیات مالی و همچنین وضعیت مالی شرکت یا فروشگاهی که از نرم افزار حسابداری فروشگاهی ساده استفاده میکند و دارایی های آن یاری می دهد.

مفهوم حسابرس داخلی از نظر حقوقی:

حسابرس داخلی به یکی از افراد بخش مالی و حسابداری شرکت گفته می شود که اختیار دسترسی به تمامی اسناد و مدارک مالی و غیر مالی شرکت را دارد و می تواند با مدیران ارشد سازمان به راحتی ارتباط برقرار نماید.

هدف از انجام حسابرسی داخلی:

این اقدام به دلیل کنترل منابع مالی و انحراف های مالی سازمان صورت می گیرد تا بدین وسیله از بروز اشتباهات و تقلب و همچنین زیان های ناشی از آنها جلوگیری به عمل آید.

در واقع حسابرسی داخلی وظیفه رعایت الزامات قانونی را در سازمان بر عهده دارد و در صورتی که این الزامات ناقص باشند، آنها را شناسایی نموده و سعی در رفع نواقص می نماید. همچنین حسابرس با تجزیه و تحلیل صورت های مالی و … سو استفاده های مالی را شناسایی نموده و از ضررهای احتمالی پیشگیری می نماید.

حسابرسی داخلی می تواند منابع مالی را که در حال هدر رفتن هستند، شناسایی نموده و آنها را کنترل یا توقف نماید. همچنین می تواند سایر انحرافات سازمان را نیز بررسی نموده و جلوی زیان های مالی شرکت و سازمان را بگیرد.

تفاوت حسابرس داخلی و حسابرس خارجی

• حسابرس داخلی یک شخص از پرسنل داخل سازمان و شرکت می‌باشد اما حسابرس خارجی از یک موسسه خدمات مالی و حسابرسی دعوت و یا اعزام می‌گردد.

• حسابرس خارجی توسط قانون الزام به حسابرسی می‌گردد و عدم انجام کار، تخلف محسوب می‌شود اما حسابرس داخلی الزامی نمی‌باشد و با دستور مدیریت سازمان به‌منظور بررسی انحرافات و تخلفات و …، انجام می‌گیرد.

• همچنین حسابرس خارجی بایستی به مراجع قانونی و اعضای هیئت‌مدیره پاسخگو باشد درصورتی‌که حسابرس داخلی تنها به مدیران شرکت یا سازمان پاسخگو می‌باشد. علاوه بر این، حسابرس خارجی انحرافات مالی را در اسناد حسابداری و مالی موردبررسی قرار می‌دهد و با سایر مسائل سازمان کاری ندارد اما حسابرس داخلی، علاوه بر این اقدامات، سایر مسائل شرکت را نیز موردبررسی قرار می‌دهد.

روش‌ها و مراحل حسابرسی داخلی کمیته سازمان‌های حامی کمیسیون ترودوی (COSO)

همانطور که در لیست نرم افزارهای حسابداری معروف ذکر شده،COSO یک نهاد غیردولتی و مستقل است که در حوزه‌های مختلف مانند چارچوب کنترل‌های داخلی، چارچوب مدیریت ریسک سازمان و جلوگیری از وقوع تقلب فعالیت می‌کند. چارچوب کنترل‌های داخلی COSO از سال ۱۹۹۲ مورد استفاده قرار می‌گیرد. این چارچوب مبنایی برای ارزیابی کنترل‌های داخلی تعیین کرده است. هدف استفاده از این چارچوب، بهبود کارایی و اثربخشی عملیات ها، گزارش‌ها و تطبیق آن‌ها با قوانین و مقررات طراحی شده، است. 5 مولفه و اجزای کنترل‌های داخلی باید رعایت شود. این مولفه‌ها شامل موارد زیر است:

اجزای محیط کنترلی

ارزیابی ریسک

فعالیت‌های کنترلی

اطلاعات و ارتباطات

فعالیت‌های نظارتی

محیط کنترلی مبنایی برای مولفه‌های دیگر در نظر گرفته می‌شود. محیط کنترلی تعیین می‌کند که نحوه تدوین استراتژی‌ها و اهداف چگونه باشد. همچنین چگونگی شناسایی و ارزیابی ریسک‌ها توسط این مولفه مشخص می‌شود. پس از ارزیابی ریسک، طبق مراحل حسابرسی داخلی مبتنی بر COSO، باید واکنش مناسب تعریف شود. پایش مستمر ریسک‌ها در روش های حسابرسی COSO، حیاتی است. فعالیت‌های کنترلی هم باید برای کاهش تاثیر نامطلوب ریسک‌ها انجام شود. هدف از جریان‌های اطلاعات و ارتباطات هم در اختیار قرار دادن داده‌های مورد نیاز ذینفعان است. در نهایت اثربخشی فرایندهای کنترلی در فعالیت‌های نظارتی بررسی می‌شود. ارزیابی مستمر، برای گرفتن تصمیمات بعدی لازم است.

اهداف حسابرسی داخلی

دو دلیل عمده برای وجود حسابرسی داخلی وجود دارد. اولاً ، برای برخی از سازمان‌ها ، مقررات یا قانون حوزه‌ای که در آن فعالیت می‌کنند مطالبه می‌شود. ثانیاً ، این بخشی از مدیریت ریسک سازمان است. این هدف با کاهش ضعف کنترل داخلی در سازمان ، خطر تقلب را کاهش می‌دهد

بخش ممیزی داخلی باید مستقل باشد و افرادی که این بخش را اداره می‌کنند باید از شرایط خاصی برخوردار باشند. در بعضی از کشورها ، اگر شرکت‌ها بخواهند رئیس حسابرسی داخلی یا رئیس اداره حسابرسی داخلی را جذب کنند ، شرکت‌ها باید تأییدیه را از یک ارگان یا مقام محلی خاص دریافت کنند. این امر برای اطمینان از مطابقت کیفیت این بخش با معیارها است. به‌طور خلاصه ، هدف اصلی از انجام ممیزی‌های داخلی کمک به سازمان برای ارزیابی و کنترل ریسک‌ها با عینیت و استقلال خود با انجام کار کاملاً منظم و مستقل است.

در اینجا برای شما خلاصه ای از اهداف حسابرسی داخلی را آورده ایم شما میتوانید برای آشنایی بیشتر مقاله اهداف حسابرسی داخلی را مطالعه کنید:

۱- بررسی گردش مالی و حساب های بانکی شرکت

 

۲- شناسایی عملیات مالی و اطلاع از بودجه و کنترل آن‌ها

 

۳- شناسایی و تجزیه و تحلیل لیست حقوق و دستمزد و جزئیات پرداخت آن‌ها

 

۴-  اطلاع از تنخواه و نظارت بر خریدهای داخلی، فاکتورها، هزینه ها و اسناد مربوط به خرید

 

۵- اطلاع از فرآیند انبارگردانی و ورود و خروج تمام کالاها و مواد

 

۶-  ایجاد یک برنامه برای تمامی اقسام مختلف شرکت و ارزیابی آن‌ها بر اساس برنامه ریزی های صورت گرفته

منبع :

https://figar.ir/various/42218-the-best-cloud-accounting-software/